Yãk-y n kẽng y sẽn tarã nengẽ

Ademola Lookman

Soolge Wikipidiya
Ademola Lookman
neda
Sex or gendermale Tekre
Country of citizenshipUnited Kingdom, Nigeria Tekre
Country for sportAngletɛɛrã, Nigeria Tekre
Name in native languageAdemola Lookman Tekre
Birth nameAdemola Lookman Olajade Alade Aylola Lookman le Grand Tekre
Given nameAdemola Tekre
Family nameLookman Tekre
Date of birth20 Zĩ-likr kiuugu 1997 Tekre
Zĩ-ninga o rogeWandsworth Tekre
Native languageEnglish Tekre
Languages spoken, written or signedEnglish, Nigerian Pidgin Tekre
Occupationassociation football player Tekre
Position played on team / specialitywinger Tekre
Educated atThe St Thomas the Apostle College Tekre
Start of work period2015 Tekre
Member of sports teamAtalanta BC Tekre
Sportassociation football Tekre
Sport number11 Tekre
League or competitionEnglish Football League, Premier League, Bundesliga, Serie A Tekre
Personal pronounL485 Tekre

Ademola Lookman Olajade Alade Aylola Lookman (b sẽn dog yʋʋmd 1997 zĩn-soab kiuug rasem 20 wã) yaa b sẽn boond tɩ b sẽn boond n dat n yɩɩ b sẽn boond t'a Atalanta wã. A rogame Angletɛɛr la a kẽnd Nizɛɛr tẽnga taoor soaba.

A Lookman yɩɩ taoor soaba yʋʋmd 2015 wã, a sẽn wa n yaa taoor soaba Charlton Athletic of the Championship wã. A maana sigr ne Everton yʋʋm 2017 yʋʋm-vẽk kiuugã, a sẽn maan yɩɩla wa b sẽn boond t'a wingerã. A sẽn wa n kẽ Itali wã klub a Atalanta yʋʋm 2022, a paama UEFA Europa League yʋʋm 2024, n tõog n maan hat-trick a baasgẽ wã ne Bayer Leverkusen, la a lebg Afirik piisã kibsã kibsã, n lebg Nigeri tẽnga kibs a yopoe soaba sẽn paam-a.[1]

A Lookman sẽn yãg Angletɛɛrã sẽn be yʋʋm 19 n tãag yʋʋm 21 wã, a maana a taoor soaba n na n yãg a Nizɛɛr yʋʋmd 2022.

A viim singre

A Ademola Lookman Olajade Alade Aylola Lookman  dogame yʋʋmd 1997 kiuug rasem 20 Wandsworth, Greater London,  ne a roagdbã sẽn yaa Nigeri.[2][3] [4]A kẽnga St Thomas the Apostle College Nunhead, sẽn paam a A* a tãabo la a paam a As a nu a GCSEs pʋgẽ.[5]

A club tuuma

A Lookman kẽnga Charlton Athletic karen-biis roogẽ yʋʋmd 2014 sẽn wa n wa n dɩk a naam n dɩk a sẽn be Waterloo, sẽn yaa kom-bɩɩs futball sull sẽn be London Lambeth tẽnga pʋgẽ.[6]A sẽn da tar bõn-bãn-dãmb a Charlton U18 la U21 wã pʋgẽ wã kɩtame t'a paam n kẽng taoor ne a sẽn da tar n na n tõog n tõog n ta a taoor n tõog n yɩɩ a pipi sullã taoor soaba. A maana a pipi sull pipi sullã pʋgẽ Addicks wã yĩnga yʋʋmd 2015 yʋʋm 11 rasem 3 wã.[7] A sẽn wa n na n tõog n ta a taoor n na n paam a sẽn na n ta a soab wã, a maana a sẽn na yɩl n tõog a sẽn na paam n ta a soaba. A maana a sẽn da wa n be Burkĩna Faso wã, a sẽn da be Burkĩn wã, yʋʋm 2015 yʋʋm kiuug rasem 5 daarã, a sẽn wa n be Brighton ne Hove Albion n na n maan a pipi gool a sẽn da tar a soab a sẽn da na n ta wã. A maana rẽ rasem piig poore, a sẽn paam n ta wã, a paama a gool a yiibã fãa.[8][9]

A Everton and loan to RB Leipzig

A Lookman sigla yʋʋm a naas la pʋɩ-sʋk ne Everton yʋʋmd 2017 yʋʋm-vẽk kiuug rasem 5 wã, ligd sẽn pa togs tɩ b na n kõ-a wã yaa ligri milyõ 7.5 sẽn tõe n tall ligri milyond 11 ne paasg.[10][11] A ra paasa a taoor rasem piig poore, a sẽn tõog Manchester City ne 4-0 wã pʋgẽ, n dɩk a Ross Barkley zĩig minit 90 wã pʋgẽ, la a maana gol a naasã.[12] A Lookman yɩɩ a Zeova Kaset soab a sẽn maan a pipi Euroopã pʋgẽ, a sẽn tõog a MFK Ružomberok ne 1:0 wã.[13]

Baa ne a Sam Allardyce sẽn yaa taoor soaba wã sẽn yeel tɩ a Lookman pa na n bas n dɩk ligdã yʋʋm 2018 yʋʋmdã pipi kiuugã pʋgẽ wã, b wa n sigla a sẽn na n dɩk ligda n kẽng Derby County, b sẽn da tẽed t'a na n yɩɩ pipi sull n na n yɩɩ ligdã. La a ra ket n yaa sodaas sẽn pa tõe n maan a sẽn datã n kẽng n kẽng n tɩ zĩnd n kẽng n na n kẽng n wa paam n kẽng n kẽ Bundesliga klubã RB Leipzig, yʋʋm 2017-18 yʋʋmdã saabã tɛka.[14] A sẽn da wa n be Leipzig wã, a Lookman talla a sẽn paam n tõog n tõog n zab ne a Burussia Mönchengladbach wã.[15]

A RB Leipzig and loans to Fulham and Leicester City

Yʋʋmd 2019 tʋʋlg rasem 25 wã, a Lookman lebg n wa RB Leipzig n maan yʋʋm nu kaool a ye.[16] Yʋʋmd 2020 bõn-bɩʋʋng kiuug rasem 30 wã, a kẽnga Fulham sẽn be Premier League wã pʋgẽ n dɩk ligdã ligd n kõ-a.[17]A maana a pipi gool a Fulham taoor ne Sheffield United kiuug rasem 18 daarã.[18]

Yʋʋmd 2021 tʋʋlg kiuug rasem 31 wã, a Lookman kẽnga Leicester City n dɩk a tʋʋmdã.[19] A sẽn wa n be Manchester City wã, a maana a Leicester wã pipi kibs kiuug rasem 11 yʋʋm 2021 soabã.[20] Yʋʋmd 2021 yʋʋm-nif kiuug rasem 28 wã, a talla gool a ye b sẽn tõog Liverpool ne 1:0 wã pʋgẽ.[21]

A Atalanta

Yʋʋmd 2022 August rasem 4 wã, a Lookman kẽnga Serie A klub a Atalanta pʋgẽ n maan yʋʋm a naas kaool ne ligd sẽn ta milyõ 15 ye.[22][23]A sẽn wa n na n paam a kibsã, a paama a kibs a yiib ne a zoodo, a sẽn tõog a Sampdoria Augus kiuug rasem 13 wã.[24] Yʋʋmd 2023 yʋʋm-vẽkrẽ, a maana zabr a tãabo: a tõoga a Salernitana ne a Serie A ne a 8-2 la a tõoga Coppa Italia ne a 5-2 a Spezia ne a tõoga Serie A ne Juventus ne a 3-3.[25]Yʋʋmd 2024 soabã, a maana a karẽn-bi-kãsengã pipi hat-trick a sẽn maan Europay Ligã baasgẽ wã, a sẽn maan a Atalanta sẽn tõog a Bayer Leverkusen ne 3-0 n paam a to wã naoor a ye a sẽn maan b sẽn na n yɩɩdã pʋgẽ. Sẽn paase, a lebga pipi sẽn paam hat-tric a yembr Eropã ra-kẽengẽ wã pʋgẽ hal yʋʋmd 1969 wã, a Pierino Prati poor.[26]

Yʋʋmd 2024 sɛtembar 4 soabã, a Lookman lebga Atalanta taoor soab ning sẽn deng n na n paam sãnem ballã, a sẽn maan n tõog n tõog n kẽng Afrɩka tẽns futbã 2023 wã baasgẽ wã.[27]A Atalanta sẽn wa n bas a Brügge sẽn be Champions League wã, a Gasperini yeelame t'a Lookman yaa sɩbgr sẽn pa ta a sẽn yã wã. A Lookman pa paam sɩbgr a sẽn da pa segd n maan ye.[28]

A anduni weeng tuuma

A Lookman rogame Angletɛɛr tẽnga, a rogame Nigeria tẽnga la a tõe n kẽ tẽnga pʋga.[29]A paama a pipi tẽn-tẽngã bool-m-meng a sẽn da wa n be Angletɛɛr U19 sullẽ wã n na n tũ Meksikã.[30]A sẽn wa n be be wã, b kɩtame t'a lebg b sẽn na n yã Europe wã nin-buiidã sẽn na n yɩɩ nin-buiidã nin-buiidã taoor lʋɩtb sullã pʋgẽ.[31] Yʋʋmd 2017 sɩngrẽ, a Lookman zãgsa sor ning a sẽn na n dɩk n kõ Nizɛɛrã, a sẽn wa n wa n wa ne a karen-bi-poak a Gernot Rohr.[32]

A Lookman yãaga Angletɛɛr tẽnga b sẽn na n maan yʋʋm 20 n na n maan FIFA FIFA U-20 World Cup yʋʋm 2017. A maana gool a tãabo, a yiib ne Costa Rica sẽn da be kibay 16 wã pʋgẽ, la a yembr ne Itali sẽn da be semifinalã pʋgẽ.[33]Angletɛɛrã tõogame n tõoge Venezuela ne 1:0 sõor sõor sõorã,[34] n tõog n tõog n paam tẽnga taoor soab a yembr sẽn maan sõor sõora sõor sõore, yʋʋmd 1966 dũni gill kibsã poor.[35][36]

A paama a pipi bool-n-taag Angletɛɛr sẽn pa be yʋʋm 21 wã n na n maan Europã meerã yãag a sẽn pa be n na n tõogd Neerlandi sẽn pa be-b yʋʋm 21 wã la Letoni sẽn pa beẽ yʋʋm 21 wã yʋʋm 2017 soabã.[37]A sẽn wa n na n maan a debõ wã, a ra yaa Everton ned sẽn boond t'a Dominic Calvert-Lewin n na n tõog n tõog n kõ Angletɛɛrã goola, a sẽn paam n pa le tõe n paam n paam n ta a soab ye.[38][39]

A Lookman basa Nizɛɛrã me yʋʋmd 2018 sɩngrẽ, a sẽn yã Nigeri wã piisã federã taoor soaba.[40]A sẽn wa n pa le sak n deeg a Nigeri wã sẽn na n maan bũmb a tãab-n-soabã yʋʋmd 2018 sɛt kiuugã pʋgẽ, a sẽn wa n deeg tɩ Angletɛɛr taoor soab a Gareth Southgate ra kɩsa sɩd t'a yaa a sẽn da rat n maan bũmb ningã.[41]

Baa ne a sẽn tõog n tõog n sõng Angletɛɛrã a kom-bɩɩsã wɛɛngẽ wã, la a sẽn da pa sak n deeg a Nigeri wã sẽn maan bũmb ningã, yʋʋmd 2020 yʋʋm-vẽkr kiuugã pʋgẽ, Nigeri wã futbã federasiõ wilgame tɩ a Lookman na n toeema a sẽn na n maan bũmb ning dũniyã gill zug n kõ Nizeri wã.[42] La a Lookman me yeelame: "Mam pa toeem m yam m sẽn dat n maan Angletɛɛr ye".[43]Yʋʋmd 2022 tʋʋlg kiuug rasem 10 wã, FIFA sakame t'a Lookman na n wa maan Nigeria tẽnga taoor soaba.[44] [45]A Lookman ra sɩngame n be Nigeria wã yʋʋm 2022 soabã kiuug rasem 25 soabã, b sẽn da wa n maan ne Ghana wã, n na n paam n paam n kẽng FIFA dũni gill futbã raab yʋʋm 2022 soabã raab a tãab soabã pʋgẽ.[46][47]

A sin tood bal ne bangre to-to

A Lookman yaa bĩng sẽn tar pãng la a sẽn tar pãng wʋsg n tõe n maan yɩɩl wʋsgo. A yaa sẽn mi-a ne a sẽn maand n pa tar pãng n maand a sẽn datã, n kɩtd tɩ b pa tar pãng ne a nao wã ye.[48][49]A geta bõn-bãna sõma, la a tõe n dɩka a naoã la a zug n baas n maan bõn-bãnã. A Lookman yaa ned sẽn maand bõn-naands wʋsg n tõe n sõng b sẽn maand bũmb ninsã. A tõe n kɩtame tɩ b tõog n zab ne koglgã.[50][51][52]

A kuuna

Atalanta

  • UEFA Europa League: 2023–24

England U20

  • FIFA U-20 World Cup: 2017

Nigeria

  • Africa Cup of Nations runner-up: 2023

Individual

  • LFE Apprentice of the Year (Championship): 2015–16
  • Atalanta Player of the Season: 2022–23, 2023–24
  • Africa Cup of Nations Team of the Tournament: 2023
  • UEFA Europa League Team of the Season: 2023–24
  • African Footballer of the Year: 2024
  • CAF Team of the Year: 2024
  • Serie A Team of the Season: 2024–25

Orders

  • Member of the Order of the Niger: 2024

Sebtiise

  1. https://www.cafonline.com/news/lookman-banda-and-williams-are-big-winners-at-2024-caf-awards-in-marrakech-morocco/
  2. https://www.premierleague.com/en/news/465277
  3. https://www.11v11.com/players/ademola-lookman-250240/
  4. https://www.nytimes.com/athletic/3511276/2022/02/10/fifa-approves-ademola-lookman-nationality-switch-to-nigeria/
  5. https://www.independent.co.uk/sport/football/premier-league/how-ademola-lookman-slipped-through-the-cracks-before-making-his-ps11million-move-to-everton-a7512746.html
  6. https://web.archive.org/web/20151208170257/http://www.southlondon-today.co.uk/article.cfm?id=114672&headline=Charlton%20keen%20to%20secure%20teenage%20prospect%20Ademola%20Lookman%20to%20new%20contract&sectionIs=sport&searchyear=2015
  7. https://web.archive.org/web/20151117015323/https://www.cafc.co.uk/fixtures-results/match-report/index.aspx?matchid=3833373
  8. https://www.bbc.co.uk/sport/football/34951482
  9. https://www.bbc.co.uk/sport/football/35036029
  10. https://www.skysports.com/football/news/11671/10718733/everton-sign-ademola-lookman-from-charlton-for-7-5m
  11. https://www.bbc.co.uk/sport/football/38520520
  12. https://www.bbc.co.uk/sport/football/38545988
  13. https://www.liverpoolecho.co.uk/sport/football/transfer-news/everton-wanted-ademola-lookman-stay-14232472
  14. https://www.theguardian.com/football/blog/2018/feb/05/ademola-lookman-slips-slides-from-everton-into-leipzig-affections
  15. https://www.bbc.co.uk/sport/football/40724022
  16. https://sport.sky.de/fussball/artikel/rb-leipzig-verpflichtet-ademola-lookman-vom-fc-everton/11770089/34090
  17. https://www.bbc.com/sport/football/54349929
  18. https://www.bbc.com/sport/football/54496453
  19. https://www.lcfc.com/news/2240350/leicester-city-sign-winger-ademola-lookman-on-loan
  20. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Ademola_Lookman
  21. https://www.theguardian.com/football/live/2021/dec/28/leicester-city-v-liverpool-premier-league-live
  22. https://en.atalanta.it/news/welcome-lookman
  23. https://football-italia.net/official-atalanta-sign-lookman-from-rb-leipzig/
  24. https://www.goal.com/en/news/serie-a-super-sub-lookman-scores-on-atalanta-debut-against-sampdoria/blt1c736f27b9435d1a
  25. https://www.gazzetta.it/fitness/allenamento/storie/23-01-2023/ademola-lookman-allenamento-religione-poverta-tutto-su-di-lui-1674466316/
  26. https://www.theguardian.com/football/article/2024/may/22/atalanta-bayer-leverkusen-europa-league-final-match-report
  27. https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/0291-1bc6d2e7a93d-3766bb4f3f36-1000--2024-ballon-d-or-awards-nominees-revealed/
  28. https://www.theguardian.com/football/2025/feb/22/gian-piero-gasperini-claims-offence-unintended-calling-ademola-lookman-one-of-worst-penalty-takers-atalanta
  29. https://www.bbc.com/sport/football/38680392
  30. https://www.thefa.com/news/2016/may/16/england-under-19s-squad-named-for-mexico-150516
  31. https://www.thefa.com/news/2016/jul/06/under-19s-euro-squad-named-060716
  32. https://www.allnigeriasoccer.com/read_news.php?nid=22250
  33. https://www.liverpoolecho.co.uk/sport/football/football-news/how-evertons-england-world-cup-13169997
  34. https://www.liverpoolecho.co.uk/sport/football/football-news/how-evertons-england-world-cup-13169997
  35. https://www.bbc.co.uk/sport/football/40237981
  36. https://www.skysports.com/football/news/12016/11003712/ten-u20-world-cup-heroes-given-first-england-u21-call-ups
  37. https://www.bbc.co.uk/sport/football/41130408
  38. https://guardian.ng/sport/lookman-set-to-dump-england-for-nigeria/
  39. https://guardian.ng/sport/southgate-persuades-ademola-lookman-to-shun-nigeria/
  40. https://www.goal.com/en-ng/news/lookman-moves-to-switch-allegiance-from-england-to-nigeria/1iehvu1fw8dsw11wn9rc7o5so7
  41. https://www.goal.com/en-za/news/lookman-wants-the-super-eagles-but-should-nigeria-want-him/1voj1ezhyf5jr1m4uxwv3lxcut
  42. https://www.lcfc.com/news/2549819/six-foxes-in-international-action-on-friday
  43. https://www.beinsports.com/en-us/soccer/africa-cup-of-nations/articles-video/osimhen-chukwueze-and-others-named-in-nigeria-s-squad-for-afcon-2024-2023-12-30
  44. https://www.tntsports.co.uk/football/africa-cup-of-nations/2024/afcon-live_sto9955345/story.shtml
  45. https://www.tntsports.co.uk/football/africa-cup-of-nations/2024/nigeria-v-angola-afcon-quarter-final-live_sto10000110/story.shtml
  46. https://www.nytimes.com/athletic/5267230/2024/02/11/afcon-final-ivory-coast-haller-osimhen-nigeria/
  47. https://www.bbc.com/news/world-africa-68286543
  48. https://www.completesports.com/lookman-adapted-quickly-to-our-attacking-style-of-play-atalanta-coach-gasperini/
  49. https://defector.com/ademola-lookmans-time-has-finally-come
  50. https://www.nytimes.com/athletic/5399949/2024/04/10/ademola-lookman-my-game-in-my-words-nigeria-atalanta/
  51. https://www.bbc.com/sport/football/articles/c4nnmwgpkd0o
  52. https://punchng.com/on-ademola-lookmans-style-off-the-pitch/