Ibrahim Murtala Muhammed
| Sex or gender | male |
|---|---|
| Country of citizenship | Ghana |
| Given name | إبراهيم |
| Family name | Muhammed |
| Date of birth | 14 Yuum-sar kiuugu 1974 |
| Zĩ-ninga o roge | Tamale |
| Date of death | 6 Sa-sik kiuugu 2025 |
| Place of death | Adansi Asokwa District |
| Languages spoken, written or signed | English |
| Occupation | politician, teacher |
| Position held | Member of the 6th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Member of the 8th Parliament of the 4th Republic of Ghana, Minister of Environment, Science, Technology and Innovation |
| Electoral district | Tamale Central |
| Educated at | University of Ghana, Kwame Nkrumah University of Science and Technology, Ghana Senior High School, Tamale College of Education, Mount Crest |
| Member of political party | National Democratic Congress |
| Religion or worldview | Islam |
| Personal pronoun | L485 |
A Ibrahim Murtala Muhammed sẽn dog yʋʋmd 1974 sigr kiuug rasem 14 wã yaa Ghanaian politikã la a yaa Ghãna Republic a naas soabã Siglgã sull a yoob soaba. A ra yaa Nanton tẽnga parliament ned a ye, [1] la Deputy minister for Information, la Deputy minister sẽn Trade and Industry. [2][3]
Pipi yʋʋm la kareng
[tekre | teke sidgem]A Muhammed kẽnga Ghana Senior High (GHANASCO), Tamale. A yaa karen-saamb sẽn paam minim n zãad Teachers Certificate A sẽn yit Tamale College of Education (TACE) sẽn da yaa 'Tamale Training College (TATCO), Tamale' wã. [4] A leb n tara karẽn-saamb sẽn kẽed ne yidgr siglg la tẽn-tẽnga lagem-n-taar la diplomasi wã sẽn yit Kwame Nkrumah University of Science and Technology wã la University of Ghana wã. [5]
Politik tʋʋmde
[tekre | teke sidgem]Yʋʋmd 2009 wã, a Murtala Muhammed sẽn paam NDC wã tõogr 2008 wã, tẽnga taoor soab a John Evans Atta Mills yãka-a t'a yɩ Deputy National Coordinator for National Youth Employment Program (NYEP), tɩ b yaool n lebg n lebg Ghana Youth Employment and Entrepreneurial Development Agency(GYEEDA).[6][7] A zĩnda tʋʋm kãnga n tãag a sẽn paam n lebg Nanton Constituency MP yʋʋm 2012 wã.
Parlament Ned
[tekre | teke sidgem]Yʋʋmd 2006 wã, karen-saamb a Wayo Seini sẽn da yaa Tamale Central Constituency MP yel-gɛtã sẽn yãk yam n na n bas NPP wã poorẽ wã, b maana yãkr sẽn na yɩl n pids b sẽn yeel tɩ b na n maana wa b sẽn date. Sẽn deng yãkrã, a Muhammed ra yaa NDC taoor soaba, la a paama a Inusah Fuseini, t'a le paam-a 2008 NDC taoor soaba. [8] A wa n yikame n na n yɩ taoor lʋɩtb sull ning sẽn get Nanton wã pʋga. [9]
Yʋʋmd 2012 Parlamẽnsõ wã
[tekre | teke sidgem]A Mohammad yɩɩ tẽnga taoor soab a naan naan yɩ Nanton Constittuency tẽnga MP taoor soab a naan yɩ Ghana tẽnga taoor soab a yiib soaba.[10][11] A paama goosneerã yãkr yʋʋm 2012 yʋʋm-sar kiuugã, a sẽn paam sɛb 10,369 sẽn makd sɛb 52.66% sẽn be sɛb nins fãa b sẽn kõ wã pʋgẽ, n zab ne a soab ning sẽn pẽ-a n yɩɩdã, sẽn yaa siglgã taoor soab a Abdul-Kareem Iddrisu sẽn paam sɛb 8,667 sẽn makd sɛb 44.02%.[12]
Yʋʋmd 2016 parliament wã
[tekre | teke sidgem]Yʋʋmd 2016 soabã, a sẽn wa n na n yɩ parliament taoor soab a ye wã poore, a kongame a sẽn da rat n lebg n yɩ parliament taoor soab a Mohammed Hardi Tuferu taoore. A Tuferu paamame n paam sɛb 11,346 sẽn makd 51.84% ne a Muhammed sɛb 10,451 sẽn makd 47.75%. [13][14] A Muhammed ra wʋmda radio wã pʋgẽ tɩ tẽnga noor tẽnga nin-sabls sull a to n dat n yiis-a a Nanton tẽnga pʋgẽ.[15]
Yʋʋmd 2020 parlamɛnt-dãmb yãkr
[tekre | teke sidgem]A Inusah Fuseini sẽn yaa tẽnga taoor soab sẽn be Tamale Central wã sẽn yãk yam n pa na n tɩ tɩ zab 2020 tẽnga taoor lʋɩtb sullẽ wã, zĩigã lebga zaalem National Democratic Congress sẽn kẽed ne yãkrã yĩnga. [16][17] Yaa rẽ yĩnga a Murtala Muhammed togsa a sẽn dat n le zĩnd NDC primaries wã Tamale Central poorẽ, a sẽn wa n pa tõog primaries ning a Inusah Fuseini sẽn zĩnd yʋʋm 2006 la 2008. Yʋʋmd 2019 tʋʋl-nif kiuugã pʋgẽ, a paama vot dãmb 737 n tõog a Alhassan Adam ne a Abdul Hanan Gundado sẽn paam vot dãmb 181 la 319 ne taaba. [18][19]
A sẽn wa n yaa minister
[tekre | teke sidgem]Yʋʋmd 2025 yʋʋm-vẽkr kiuugã, a John Dramani Mahama yãka a Murtala t'a yɩ ministɛɛr ning sẽn geta koobã, siãnsã la technology wã yelle. A rɩka a tʋʋmdã yʋʋm-vẽkr kiuug rasem piig la a yiibu, t'a taoor soabã sak n deeg-a.[20]
Deputy Minister
[tekre | teke sidgem]A Mohammad tʋma wa deputy minister of Information and Media Relations, la sẽn pʋgl n Trade and Industry a John Mahama goosneerã pʋgẽ yʋʋm 2013 la 2017 sʋka. [21] Yʋʋmd 2013 tʋʋl-nif kiuugã pʋgẽ, tẽnga taoor soab a John Dramani Mahama yãka-a t'a yɩ Deputy minister soab a Mahama Ayariga, kibay la Ministry of Information and Media Relations pʋgẽ. [22] A sẽn zĩnd tʋʋm kãnga pʋgẽ yʋʋm a ye, tẽnga taoor soab kɩtame tɩ b lebs n tigim la b lagem koe-moonegã la sɛbã ne Minstry of Information and Media Relations, bala Ministry of Communication sẽn lebg taaba. [23][24]A sẽn wa n na n naag taab la b toeemd-a wã yĩnga, b kɩtame t'a lebg Deputy Trade and Industry minister sẽn get, a Kweku Rickets-Hagan ne Trade and Industry Minister a Ekwow Spio Garbrah. [25][26] A tʋma tʋʋm kãnga hal t'a parti wã wa kong yʋʋm 2016 wã la a bas goosneerã ne New Patriotic Party yʋʋm 2017 soabã. [27]
A vɩɩmã
[tekre | teke sidgem]A ra yaa muslem la a ra kẽe kãadem n tar kamb a tãabo.[28]
Kũum
[tekre | teke sidgem]A Mohammed ki-la yʋʋm 2025, tʋʋlg kiuug rasem a 6 wã, a sẽn wa n togd Obuasi sẽn be Ashanti soolmẽ wã, a sɩnga sodaas ne helicopter sẽn lʋɩ. A ra bee Ghana tãb-bi-bɛɛg Z-9 helicopter sẽn lʋɩ Adansi Akrofuom tẽnga pʋga. Bõn-kẽengã pʋgẽ, neb nins fãa sẽn da be koom-koglgã pʋgẽ wã fãa kiime, sẽn paas sodaas minisr a Edward Omane Boamah, sull ning sẽn get tẽngã koglg yellã taoor soaba, a Alhaji Muniru Mohammed, NDC taoor soab a Dr Samuel Sarpong, la nin-sabls sull taoor soab a Mr. Samuel Aboagye, Pilot - Squadron taoor soaba Peter Bafemi Anala, Co-Pilot - Flying Officer Manin Twum-Ampadu, Crew Member - Sergent Ernest Addo Mensah.[29]
Sebtiise
[tekre | teke sidgem]- ↑ "Murtala Mohammed loses Nantong seat to NPP". Citi 97.3 FM – Relevant Radio. Always. 8 December 2016. Retrieved 25 January 2020.
- ↑ ultimatefmonline.com (31 December 2016). "My defeat was internally inflicted – Murtala Muhammed". GhanaWeb. Retrieved 3 August 2020.
- ↑ "Ibrahim Murtala Mohammed, Please Do Your Homework Before You Speak!". Modern Ghana. Retrieved 25 January 2020.
- ↑ "Ghana MPs – MP Details – Muhammed, Muritala Ibrahim". www.ghanamps.com. Retrieved 25 January 2020.
- ↑ radioxyzonline (19 July 2012). "NYEP changed to GYEDA". www.ghanaweb.com. Retrieved 17 December 2020.
- ↑ "Abuga Pele's prosecution "sad" – Murtala". www.ghanaweb.com. 25 January 2014. Retrieved 17 December 2020.
- ↑ "Jostling for Tamale Central NDC parliamentary seat begins as Inusah Fuseini bows out from parliament". Graphic Online. Retrieved 20 December 2020.
- ↑ Abdulai, Azure Imoro (2 April 2019). "Murtala Mohammed Eyes Tamale Central Parliamentary Seat". Modern Ghana. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ "I'm not arrogant; I'm peaceful, humble – Murtala Mohammed". www.ghanaweb.com. 23 September 2018. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ "MP plotting to unseat me – Murtala Mohammed". Citi 97.3 FM – Relevant Radio. Always. 9 April 2015. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ FM, Peace. "Nanton Constituency Results – Election 2012". Ghana Elections – Peace FM. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ FM, Peace. "Nanton Constituency Results – Election 2016". Ghana Elections – Peace FM. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ "Murtala Mohammed loses Nantong seat to NPP". Citi 97.3 FM – Relevant Radio. Always. 8 December 2016. Retrieved 13 December 2020.
- ↑ "My decision not to contest in 2020 does not mean I'm exiting Parliament forever – Inusah Fuseini". www.ghanaweb.com. 16 July 2019. Retrieved 22 December 2020.
- ↑ "NDC Primaries: Murtala wins Tamale Central". GBC Ghana Online. 25 August 2019. Retrieved 22 December 2020.
- ↑ "NDC Parliamentary Primaries results". The Ghana Report. 25 August 2019. Retrieved 22 December 2020.
- ↑ Frimpong, Enoch Darfah (27 March 2013). "26 Deputy Ministers named". Graphic Online. Retrieved 16 December 2020.
- ↑ presidency.gov.gh (16 July 2014). "Full list of Ministers out; Spio-Garbrah in as Information Ministry scrapped". Graphic Online. Retrieved 16 December 2020.
- ↑ Welle (www.dw.com), Deutsche. "Surprise cabinet reshuffle in Ghana | DW | 17.07.2014". DW.COM. Retrieved 16 December 2020.
- ↑ https://mesti.gov.gh/hon-ibrahim-murtala-mohammed-assumed-office-as-minister-for-mest/
- ↑ "Chinese Ambassador to Ghana H.E. Sun Baohong Visited the Northern Region". gh.china-embassy.org. Retrieved 17 December 2020.
- ↑ https://www.modernghana.com/news/924133/murtala-mohammed-eyes-tamale-central-parliamentary.html
- ↑ https://www.graphic.com.gh/news/politics/full-list-of-ministers-out-spio-garbrah-in-as-information-ministry-scrapped.html
- ↑ https://www.dw.com/en/surprise-cabinet-reshuffle-in-ghana/a-17792651
- ↑ https://www.graphic.com.gh/news/politics/full-list-of-ministers-out-spio-garbrah-in-as-information-ministry-scrapped.html
- ↑ http://gh.china-embassy.org/eng/zjgx/zzwl/t1259893.htm
- ↑ https://www.modernghana.com/news/924133/murtala-mohammed-eyes-tamale-central-parliamentary.html
- ↑ http://www.ghanamps.com/mps/details.php?id=2520
- ↑ https://citinewsroom.com/2025/08/omane-boamah-mutala-mohammed-dead-in-military-helicopter-crash/